fbpx

Rejiaun Tasi Arafura no Tasi Timor (ATS, sigla Inglés) hasoru presaun ambientál ne’ebé la’ós nasaun ida de’it mak bele rezolve mesak. ATSEA foka ba partilla prioridade lima ne’ebé suporta dezenvolvimentu sustentavel, koordenasaun rejionál, no mellora rezultadu kona-ba ekosistema no komunidade.

ESPÉSIE MARIÑA & HORIK-FATIN SIRA NE’EBÉ KRÍTIKU

Protesaun espésie mariña ne’ebé krusiál ba Identidade Rejionál no Reziliénsia

Tanba sá mak kestaun sira ne’e akontese

Lenuk-tasi, karau-tasi, tubaraun, pari, baleia sira no golfiñu sira ne’ebé iha perigu laran, ameasadu, no espésie mariña protejida. Animál sira ne’e mak kulturalmente no ekolojikamente signifikadu importante hodi mantein saúde ekosistema mariña. Horik-fatin sira nian ne’e kobre transfronteira nasionál no sira nia populasaun aumenta degradadu beibeik liuhosi atividade umana.

Saida mak ita atu halo hamutuk

Atu konserva espésie no horik-fatin sira, ATSEA hetan suporta hosi:

  • Implementasaun Planu Asaun Rejionál kona-ba Lenuk-Tasi
  • Dezenvolvimentu Planu Asaun Rejionál foun kona-ba espésie prioridade sira seluk
  • Redusaun ba xave ameasadu sira hosi persentajen 25 kona-ba espésie ne’ebé iha risku laran
  • Establizasaun ka aumenta konta lenuk-tasi nia knuuk iha fatin sira ne’ebé prioridade
  • Integrasaun kona-ba Koñesimentu Ekolójiku Tradisionál ka matenek lokál iha planeamentu konservasaun
  • Espansaun kona-ba kilómetru kuadradu 70.000 hosi Área Protejida Mariña (MPA, sigla Inglés)
  • Melloramentu iha efetividade jestaun MPA hosi persentajen 25
  • Dezignasaun kilómentru kuadradu 10.000 hosi Medida Konservasaun Bazeia Área Sira Seluk ne’ebé Efetivu (OECMs, sigla Inglés)
Tanba sá mak kestaun ne’e importante ba ita-boot nia servisu

Asaun sira ne’e fó jerente sira no siéntista sira kona-ba instrumentu sira hodi dezeñu estratéjiku konservasaun transfrontera ne’ebé efetivu. Karik ita-boot nia papél envolve protesaun espésie ka jestaun área mariña, ami bele suporta ita-boot ho partilla dadus, estratéjiku rejionál, no modelu sira bazeia komunidade ne’ebé aliña ho prioridade sira iha nasionál.

SEARCH